Εγκρίθηκε την Τρίτη 27 Οκτωβρίου 2026 η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη 5Α για τις περιοχές του δικτύου Natura 2000 στα Ιόνια Νησιά. Η απόφαση ολοκληρώνει το σύνολο των μελετών που απαιτούνται πριν από τη σύνταξη του σχεδίου Προεδρικού Διατάγματος για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου.
Η μελέτη καλύπτει 22 προστατευόμενες περιοχές σε ολόκληρη την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων. Περιλαμβάνει τους Οθωνούς, το Μαθράκι, την Ερείκουσα, την Κέρκυρα, τους Παξούς και Αντίπαξους, τη Λευκάδα, τον Σκορπιό, το Μεγανήσι, τον Κάλαμο, τον Καστό, το Αρκούδι, τον Άτοκο, τον Βρομωνά, την Κεφαλονιά, τη Ζάκυνθο και τις Στροφάδες, καθώς και μικρότερες νησίδες.
Το επόμενο βήμα για το Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου
Η έγκριση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης δεν ισοδυναμεί από μόνη της με ολοκλήρωση της θεσμοθέτησης του πάρκου. Το επόμενο βήμα είναι να καταρτιστεί το σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος που θα καθορίσει το δεσμευτικό καθεστώς προστασίας, τις επιτρεπόμενες χρήσεις και τους όρους για κάθε ζώνη.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τη σημερινή απόφαση καλύπτεται πλέον από εγκεκριμένες Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες το 77,5% της συνολικής έκτασης του ελληνικού δικτύου Natura 2000.
Τι ρυθμίζει η μελέτη
Η ΕΠΜ προσδιορίζει ζώνες προστασίας, επιτρεπόμενες χρήσεις γης και δραστηριότητες, καθώς και μέτρα διαχείρισης. Στόχος είναι η διατήρηση των οικοσυστημάτων και η συμβατότητα των ανθρώπινων δραστηριοτήτων με τις ανάγκες προστασίας κάθε περιοχής.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε απειλούμενα είδη, όπως η μεσογειακή φώκια, τα κητώδη και οι θαλάσσιες χελώνες. Στο πλαίσιο προστασίας περιλαμβάνονται ακόμη η ορνιθοπανίδα, τα ενδημικά είδη των νησίδων και ευαίσθητοι οικότοποι, μεταξύ των οποίων τα υποθαλάσσια λιβάδια Ποσειδωνίας.
Οι προβλέψεις επιδιώκουν να περιορίσουν πιέσεις που επηρεάζουν την κατάσταση διατήρησης οικοτόπων και ειδών, αλλά και να αποσαφηνίσουν ποιες ήπιες δραστηριότητες μπορούν να συνεχιστούν υπό συγκεκριμένους όρους. Οι ακριβείς δεσμεύσεις, πάντως, θα κριθούν στο τελικό Προεδρικό Διάταγμα.
Οι περιοχές που συμπληρώνουν τον σχεδιασμό
Η νέα μελέτη αφορά και τα εναπομείναντα χερσαία τμήματα που συνδέονται με τον σχεδιασμό του πάρκου, μεταξύ άλλων περιοχές της Ζακύνθου και νησιά και νησίδες του Εσωτερικού Αρχιπελάγους του Ιονίου που είναι ήδη ενταγμένα στο Natura 2000.
Σε συνδυασμό με τις προηγούμενες μελέτες για το θαλάσσιο τμήμα και τα υπόλοιπα χερσαία τμήματα, δημιουργείται η τεχνική και επιστημονική βάση για ένα ενιαίο πλαίσιο προστασίας στο Ιόνιο. Το ΥΠΕΝ αναφέρει ότι η διαδικασία ακολούθησε δημόσια διαβούλευση.
Τι αλλάζει στην πράξη
Η άμεση αλλαγή είναι θεσμική: ολοκληρώνεται ένα κρίσιμο στάδιο προετοιμασίας. Δεν έχουν ακόμη τεθεί σε ισχύ όλοι οι τελικοί περιορισμοί και οι χρήσεις του νέου θαλάσσιου πάρκου, καθώς απαιτείται η επόμενη κανονιστική πράξη.
Η τελική διαμόρφωση των ζωνών θα έχει σημασία για την προστασία της βιοποικιλότητας, αλλά και για αλιευτικές, τουριστικές, ναυτιλιακές και άλλες δραστηριότητες στις προστατευόμενες περιοχές. Η δημοσίευση του σχεδίου Προεδρικού Διατάγματος και η ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαδικασίας θα καθορίσουν το εφαρμοζόμενο πλαίσιο.
